Donderdag 8 februari vond een Algemeen Overleg met de Minister van Financiën plaats, over de beleggingsverzekeringen. Nadat het televisieprogramma Radar en de Autoriteit Financiële Markten in november meldden dat veel van deze verzekeringen te duur en te ondoorzichtig zijn, is er veel onrust onder consumenten en verzekeraars ontstaan. De verzekeraars, verenigd in het Verbond van Verzekeraars, hebben daarop een commissie in het leven geroepen om met name de transparantie van beleggingsverzekeringen die in Nederland worden verkocht te onderzoeken.
Het overleg dat de Tweede Kamer donderdag met Gerrit Zalm had, draaide om een aantal vragen: zijn beleggingsverzekeringen in Nederland over het algemeen te duur geweest; had de consument dit kunnen weten; moeten consumenten gecompenseerd worden; hoe kunnen consumenten in de toekomst het best geïnformeerd worden over hun huidige en over nog af te sluiten verzekeringen?
In het overleg met de Minister is afgesproken dat een commissie onder leiding van Professor Oosenbrug een aantal verzekeringen door zal lichten. Zo’n steekproef zal naar alle waarschijnlijkheid antwoord op de eerste twee vragen geven. Mocht blijken dat consumenten teveel betaald hebben, of onjuist zijn voorgelicht bij de aanschaf, dan kan het onlangs ingesteld Kifid, het Klachteninstituut Financiele Diensverlening, worden ingeschakeld om te helpen bij het verkrijgen van compensatie.
Onderstaand is, puntsgewijs, te vinden wat mijn inbreng bij dit debat geweest is. Zodra het transcript van dit overleg door de griffie van de Tweede Kamer gepubliceerd is, zal de tekst zoals die door mij is uitgesproken integraal hier te lezen zijn.
Algemeen Overleg 8 februari 2007:
· Grote beroering en maatschappelijke onrust; door gebrek aan transparantie rond beleggiongspolissen hebben veel mensen het idee een kat in de zak te hebben gekocht;
· Conclusies van AFM waren niet mals (brf Zalm 16 oktober)
· Terecht heeft sector het er niet bij laten zitten en aangekondigd orde op zaken te stellen dmv Cie. De Ruiter
· Conclusies van AFM zijn bevestigd, hetgeen de noodzaak onderstreept dat de transparantie van beleggingsverzekeringen dringend moet worden vergroot en nadere regulering behoeft. Nadere regulering wordt aangekondigd in de loop van dit jaar dmv eerst een inventarisatie en daarna een AMvB. Wanneer en hoe wordt de branche én consumentenorganisaties en vervolgens ook de Kamer hierin betrokken?
· Het valt te prijzen dat de sector de conclusies niet alleen ter harte neemt als het de toekomst betreft, de nieuwe polissen, maar ook alsnog alle noodzakelijke info gaat verschaffen over oude en nog lopende polissen. Dit geeft aan dat de sector wil leren van fouten.
· Het valt wel bijzonder te betreuren dat men nu pas echt wil leren van fouten, want via de jaarverslagen van de Ombudsman verzekeringen werd in het verleden al nadrukkelijk gewaarschuwd voor gebrekkige aspecten van deze groeimarkt, nl. dat consumenten in zijn algemeenheid te weinig kennis van deze produkten hadden; dat tussenpersonen over te weinig expertise beschikten maar desondanks door de verzekeraars, die zelf te weinig inzicht en informatie verschaften over hun produkten ook nog eens werden geprikkeld tot verkoop wegens een riant provisiestelsel. Uiteindelijk is welde consument de klos. En dat moet worden rechtgezet en wel volgens de algemene beginselen van contractenrecht. Dus dat de koper krijgt wat hij mocht verwachten en waarbij de aanbieder een actieve informatie en zorgplicht heeft. Dus geen kat in de zak!
· Daarnaast is het van groot belang dat consumenten alternatieve keuzes hebben. Voor een goede werking van de markt is het ook belangrijk dat verzekeraars geen monopolie hebben op fiscale faciliéring. Wat dat betreft is het initiatiefwetsvoorstel Depla/Blok om banksparen dezelfde faciliteiten te geven ontzettend belangrijk!
· Verbond van verzekeraars geeft aan dat verzekeringsmaatschappijen zullen bezien of er in het verleden in individuele gevallen fouten zijn gemaakt en waar dat wordt vastgesteld deze te zullen herstellen. En klanten die ontevreden zijn en via hun tussenpersoon of verzekeraar geen bevredigend antwoord krijgen, kunnen hun zaak voorleggen aan het klachteninstituut, waarna nog altijd de weg naar de rechter open staat.
· Op zichzelf lijkt de houding van de verzekeringsbranche goed; het klachteninstituut is dé juridische weg op tot een snelle en alternatieve geschillenbeslechting te komen. Ik ben het dan ook eens met de minister die zegt dat bij het zoeken naar oplossingen voor de gerezen problemen de werking van dit nieuwe gremium niet moet worden doorkruist maar de VVD wil wel een stap verder. Mijn fractie vindt de tijd die verzekeraars menen te moeten uittrekken om hun klanten alle relevante informatie te verstrekken over hun bestaande polis veel te lang. Mensen worden nog een jaar in onzekerheid gehouden of ze knollen voor citroenen zijn geleverd. En kloppen mensen aan bij hun tussenpersoon of verzekeraar, worden ze vaak van het kastje naar de muur gestuurd. De VVD vindt dat snel duidelijkheid moet komen over de vraag: welke produkten deugen en bij welke produkten kunnen de nodige vraagtekens worden gezet. Ik voel op dit moment niet voor een staatscommissie à la Duisenberg die met een oplossing moet komen; daar is de problematiek in de wereld van beleggingspolissen volgens mij veel te divers van aard voor en ook volstrekt onvergelijkbaar met de aandelenlease-affaire. Om concrete oplossingen aan te reiken moeten we volgens mij ook het klachteninstituut de kans geven zich te bewijzen. Maar waar mijn fractie wél behoefte aan heeft, is een onafhankelijk onderzoek naar de onderscheiden productvormen; de informatie- en zorgplicht die de aanbieder heeft om de klant op de gevolgen te wijzen; en een klassificatie daarvan in de zin van: prima produkt niets op aan te merken; prima produkt, maar onder de voorwaarde dat u wel is verteld dat…; of discutabel product. Ik zie een dergelijk onderzoek als een fact-finding onderzoek om de mist die thans bestaat rondom de diverse producten weg te nemen en de consument in staat te stellen om naar het klachteninstituut te stappen danwel weer rustig te kunnen gaan slapen. Het lijkt me voor de branche ook van belang dat snel duidelijk wordt welke appels in de mand rot zijn, dan kunnen die worden weggenomen voordat alle appels in de mand besmet raken.
